Artvin Köşe Yazıları
Anasayfa »
Artvin Yazılar »Çoruh Enerji PlanI»Çoruh Enerji Planı Nasıl Bir Plandır?
Art- 2 Mazlumun fikri neyse..
ÇORUH ENERJİ PLANI nedir; Nasıl bir plandır; böyle bir plan hangi amaçla yapılabilir?
Beni 63 yaşında yazmaya zorlayan bu planı bütünüyle anlatmak için birkaç büyük kitap yazmak gerekir. Birkaç sayfa içerisinde bu planı anlatmak mümkün değildir. Bize tahsis edilen yerin sınırlı oluşunu, günlük okuyucuların bana ayırabilecekleri zamanı göz önüne aldığımızda yapacağımız tek şey kalıyor: olabildiğince kısa, sade ve özlü bir şekilde anlatmak. Hem de halkın anlayacağı şekilde.
Önce plan nedir? Kısaca plan deyince ne anladığımı yazayım. Ben planlama uzmanı değilim ki sizlere planın ne olduğunu iyi bir planın nasıl olması gerektiğini, bir sıra yabancı kelimelerle anlatayım. Plan denen bir çok boyutu olan, mühendislik, ekonomik, sosyal ve kültürel fikir ürününü her yönüyle anlatmamı beklemeyin; ama, plan deyince ne anladığımı ne anlamak gerektiğini yazmaya çalışayım.
Bana göre plan: Bir ülkenin coğrafi veya bir amaçla tanımlanmış bir bölgesindeki imkânları, öncelikle o bölge insanlarının, sonra ülkenin, sonra da insanlığın yararına sunulması için aynı ürünü birden çok tesisle veya bir çok ürünü, faklı tesislerle, en az zararı en çok faydayı yaratacak şekilde mühendislik esaslı bayındırlık tesislerinin yerlerini, büyüklüklerini, hatta, yapım sıralarını belirleyen fikri bir eserdir.
Planın temel hedefi, amaçladığı ürünü veya ürünleri, var olan piyasa fiatlarından veya daha az bir fiattan halka sunmaktır. Bunu başarırken bayındırlık eseri olma şartını sağlaması gerekir.
Çoruh Enerji Planı da, Çoruh Nehrinin sunduğu imkânlardan elektrik üretimini amaçlayan bir plandır. Plan, 15 adedi barajlı olmak üzere, 17 adedi su bekletme haznesiz, yanı su alma yapılı, 32 adet H.E.Santralından meydana gelmektedir.
Bu planın en önemli yapıları Çoruh Nehrinin ana kolu üzerinde 10 adet, Oltu Çayı üzerinde iki adet, Berta Çayı üzerinde 2 adet ve Barhal Çayı üzerinde bir adet planlanan barajalardır. Planı hazırlayanlar, 15 barajla tatmin(!) olunmazsa 6 adet daha baraj yapılmasını tavsiye etmektedirler.
Bu Planın enerjisini isterken canını almak istediği ÇORUH Nehrinin anakolu, Erzurum Platosunda Mescit dağından doğar, bir müddett batıya doğru akar, Bayburt İl mekezinin içinden geçecek şekilde kuzeye yönelir, sonra doğuya döner; Doğu karadeniz dağlarının iki sırası içinde 270 Km. kadar doğuya doğru akar, Bu aradada, kuzeyden başta Barhal Çayı ve Aksu deresi olmak üzere onlarca dereyi alır; Güneyden, Tortum gölünün düzenlediği Tortum Çayı ile birleşen Oltu Çayını alır. Doğuya doğru akışını devam ettirir. Arvin il merkezinin önünden geçmeden Doğudan Berta çayını alarak Kuzeye döner, Borçkada, Murgul ve Deviskel Çaylarını alır, Muratlıda sınırı terkeder; sınırdan sonra Türkiyeden gelen Macahel deresini alır, sonra Gürcistandan bir Çayı da alarak 400 Km yi aşan bir yoculuktan sonra Karadenize ulaşır.
Çoruh nehri, Türkiyeyi Terkettiği yerde yılda ortalama olarak 6 milyar metreküp su akıtır. Bu değer, Deriner barajının aksında 4,9 milyar; Yusufeli Barajı aksında 3,8 milyar; Arkun Barajı aksında 1,9 milyar; İspir ve Laleli Barajları aksında ise 0,9 milyar metreküptür. Bu değerler, Planda esas alınan değerler olup 50 yıla yaklaşan rasatlardan hesaplanarak bulunmuş değerlerdir.
Çoruh Nehrinin taşıdığı rüsübat yılda 5 milyon metreküp olarak verilmektedir. Bunun çok büyük bölümü Anakol İspir Çayı ile Güneyden katılan Oltu çayıyla taşınmaktadır.
Çoruh Enerji Planının iddiasına göre, 15 adedi Barajlı, 17 adedi su alma yapılı 32 adet santralda kurulu 3420 MW güçle, 10,5 GigaWatsaat enerji üretilecektir. Bu duruma göre bu planın paçal performansı 10500000/3420= 3070 saat, yani %35 tir. Bu rakamlar planın iddiasıdır.
Çoruh Eneri Planının getirisi ne olacak diye merak ediyorsanız onu hesaplamak çok kolay. Plan, iddiasına göre, evet iddiasına göre 10 milyar 450 milyon KW saat enerji üretecektir.
Planı yapanların, plan uygulamasına başlayıncaya kadar bolca ifade ettiklerine göre, hatta Devlet Planlama Teşkilatını ikna ettikleri enerji maliyeti 3,5 cent’ir. Bu fiat fabrika çıkış fiatıdır. Devlet şu anda, KW saat başına 7 cent verdiğine göre, bu planın yüzde yüz kâr edecektir(!).
Planın Yıllık getirisini hesaplamak istersek bürüt olarak: 7 centx 10 450 000 000= 731,5 Milyon USD olacaktır. Bu gelirden, işletme, amortisman veya yenileme paylarını düşersek muhtemelen 650 milyon USD olacaktır. Tabii, her şey, sunulan hesaplara uygunsa ve işler uygun giderse en yüksek rakam bu olacaktır.
Bu planın yurttaşları ilgilendiren kısmı bayındırlık eseri olmasıdır. Zaten planın milleti zenginliğe refaha gark etmek için yapıldığı yıllardır söylenmektedir. Elbetteki öyle olması beklenir.
Dünyanın en önemli Enerji(!) projelerinden olan bu planın bayındırlık eseri oluması için kaça mal olması gerekir?
Planın temel şartlarından biri olan “Bayındırlık eseri” olma halini gelecek yazıda incelemeye çalışacağım. Bu planın bayındırlık eseri olması için kaça mal olması gerekir konusunu incemeye çalışacağız. Mazlumun AAAH’ını anlamak isteyenleri gelecek yazıda bekliyorum.
İlgilenenlere selamlarımı, sorumluluk duyanlara saygılarımı sunarım.
Yazar :Mazlum Çoruh Yayım Tarihi :29 Nisan 2011 CmaOkunma :486
Son Yorum Yapılan Köşe Yazıları
Yazar Hakkında
Yeni Üye Kaydı
Giriş Yardımı
Sayfa Başı